
مقاله ها
با توجه با نوع مواد آلاینده موجود در فاضلاب ها و پساب ها، تجهیزات استفاده شده در پکیج ها و تصفیه خانه ها نیز متفاوت خواهد بود. طراحی پکیج های تصفیه فاضلاب بسته به نوع فاضلاب ورودی، ظرفیت فاضلاب و پارامتر های موجود انجام می شود. فرآیند تصفیه در انواع پکیج ها به صورت کلی شامل سه مرحله تصفیه اولیه، ثانویه و مرحله نهایی است و این پکیج ها بر اساس فرآیند لجن فعال کار می کنند. از مزایای استفاده از پکیج های تصفیه فاضلاب این است که می توان طیف گسترده ای از فرآیند های تصفیه فاضلاب را در آن پیش بینی و اجرا کرد.
وقتی فاضلاب وارد پکیج می شود پس از حذف مواد جامد به وسیله آشغال گیر وارد مخزن هوادهی شده و پس از دریافت اکسیژن که معمولا بوسیله بلوئر تامین می شود ، باکتری های هوازی شروع به تجزیه مواد آلی موجود در فاضلاب می کنند. پس از تصفیه فاضلاب در مخزن هوادهی، جداسازی لجن فعال همراهِ فاضلاب انجام می شود و برگشت لجن ته نشین شده به ابتدای مخزن هوادهی و یا هاضم لجن، از طریق این مخزن صورت می پذیرد. سپس فاضلاب خروجی عاری از هر گونه مواد معلق جهت گند زدایی به صورت ثقلی وارد مخزن تماس کلر می شود.
پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی
یکی از مهم ترین اجزای اصلی کارخانه ها و مراکز صنعتی آب است. آب با عبور از دستگاه های موجود در هر بخش و مخلوط شدن با انواع آلاینده ها و مواد شیمیایی به فاضلاب صنعتی تبدیل می شود. لذا پیش از رها کردن این فاضلاب در طبیعت باید از تصفیه آن اطمینان حاصل کرد تا با حداقل مواد مضر وارد چرخه طبیعت شود.
ناخالصی های موجود در فاضلاب های صنعتی را می توان به دو گروه کلی تقسیم بندی کرد. آلاینده های آلی که شامل انواع نمک های معدنی، مواد قلیایی، کلر، آمونیاک، و اسیدهای معدنی هستند و آلاینده های غیر آلی که شامل انواع قندها، چربی ها، روغن، پروتئین ها، هیدروکربن ها، و اسیدهای آلی می شوند. برخی آلاینده های مواد آلی نسبت به تجزیه مقاوم هستند که برای سلامت و ادامه زندگی آبزیان سمی و خطرناک به شمار می روند. آنها همچنین موجب کاهش مقدار اکسیژن محلول در آب می شوند که اگر اکسیژن محلول در آب کمتر از مقدار لازم باشد آن آب آلوده به حساب می آید. در این راستا حذف یا کاهش غلظت آلاینده های آلی برای حفظ سلامت محیط و افراد از ضروریات است.
در صنایع و تولیدی های بسیاری دستگاه های تصفیه فاضلاب صنعتی به کار گرفته می شوند که از جمله آنها می توان به صنعت کاغذ سازی و مقوا سازی، نفت و پتروشیمی، چرم سازی و کارخانه های تولید لبنیات، کارواش ها، و کارخانجات تولید دارو اشاره کرد.
پکیج های تصفیه با سه روش مختلف اقدام به تصفیه پساب می کنند که فقط در جزئیات باهم متفاوت هستند. این نکته نیز شایان ذکر است در محل هایی که امکان استفاده از آب و مواد صنعتی در راستای انجام انواع فعالیت های صنعتی وجود داشته باشد، این پکیج ها حتما مورد استفاده قرار می گیرند. طراحی پکیج های تصفیه فاضلاب صنعتی با توجه به میزان TOC، COD، BOD و FOG و انواع فلزات سنگین و سایر آلاینده های موجود انجام می شود.
کیفیت پساب خروجی، عملکرد ساده تر و عدم تولید بو و آلودگی کمتر از عواملی هستند که در تهیه و ساخت این پکیج ها در نظر گرفته می شود. نگهداری و مراقبت از پکیج های تصفیه فاضلاب به منظور بالا بردن راندمان و عملکرد دستگاه ها نه تنها از ضروریات است، بلکه در راستای مصرف کمتر آب می تواند موثر واقع شود.
پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی
برای حذف مواد آلوده و باکتری های بیماری زا از فاضلاب های بهداشتی که در محیط های بیمارستانی و مسکونی وجود دارند، استفاده از انواع پکیج ها کاملا ضرورری است. پکیج های تصفیه فاضلاب های انسانی باید شامل حوض هوادهی، حوض ته نشینی برای لجن های تولید شده از حوض هوادهی، توانایی از بین بردن لجن برای دفع مواد انباشته، و حاوی دستگاه کلرزنی برای از بین بردن آلاینده ها و باکتری ها باشد.
فاضلاب بهداشتی از دو بخش عمده تشکیل شده است که شامل فاضلاب حاصل از شستشو و نظافت است که اصطلاحا آب خاکستری (Gray water) نامیده می شود و فاضلاب حاصل از توالت که اصطلاحا از آن با عنوان فاضلاب (sewage) یاد می شود. هنگامی که این دو باهم مخلوط می شوند می تواند وارد پروسه تصفیه شوند. فاضلاب های شهری به علت دارا بودن مواد آلی سنگین و آلودگی به انواع پاتوژن ها و باکتری های بیماری زا، از بزرگترین منابع آلودگی های زیست محیطی به شمار می رود. مهم ترین تفاوت های فاضلاب صنعتی و بهداشتی شامل خاصیت خورندگی بیشتر، اسیدی یا بازی بودن (میزان PH بالا یا پایین)، احتمال وجود مواد شیمیایی مختلف، و احتمال وجود موجودات زنده و میکروارگانیسم کمتر می شود.
انواع روش های کاربردی در پکیج های تصفیه
اولین گام در طراحی پکیج های تصفیه فاضلاب بهداشتی به کار گیری روش های فیزیکی است که شامل آشغال گیری و حذف مواد جامد در فاضلاب می شود. این نکته حائز اهمیت است که مواد آلی و سنگین در این روش حذف نمی شوند. اصلی ترین دلیل طراحی و ساخت پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی و انسانی، جلوگیری از شیوع بیماری های واگیردار متعدد و ورود مواد آلی مضر به محیط زیست در محیط هایی است که به شبکه های فاضلاب مرکزی متصل نمی باشند.
فاضلاب آلوده پس از ورود به این پکیج ها و طی کردن مراحل مختلف تصفیه به پسابی زلال، و بدون بو تبدیل می شوند. در این مرحله با گند زدایی توسط کلر یا اوزن قابلیت دفع در آب های سطحی و زیر زمینی را پیدا خواهند کرد. بر اساس فرآیندهای ذکر شده تجهیزاتی از قبیل انواع آشغال گیر(دستی، مکانیکی و زوج توری)، استخرهای ته نشینی و پل های لجن روب برای جمع آوری لجن ته نشین شده، کلاسیفایر و انواع دانه گیر برای حذف دانه های ریز مانند شن و ماسه، انواع چربی گیر API و CPI مورد نیاز می باشد.
تصفیه شیمیایی فاضلاب بهداشتی
برای حذف انواع آلودگی های شیمیایی و صنعتی در آب از روش تصفیه شیمیایی استفاده می گردد. کلرزنی، تزریق گاز ازون، هوادهی و زلال سازی شیوه های پیشنهادی در تصفیه شیمیایی است. مواد شیمیایی از باز تولید باکتری ها در آب جلوگیری می کنند و بنابراین باعث خالص شدن آب می شوند. پیچیدگی در این فرآیند به مراتب بیشتر از روش های فیزیکی است و همین پیچیدگی سبب دشواری هنگام استفاده و بهره برداری از روش های شیمیایی می شود.
هم چنین هزینه خرید و نگهداری مواد شیمیایی مورد نیاز خود مانعی بزرگ محسوب می شود. با توجه به نوع فاضلاب و مواد آلاینده موجود در آنها و کیفیت خروجی تصفیه خانه ها از روش های مختلفی استفاده می شود. در برخی مواقع با لخته سازی ذرات چربی و کلوئیدی و در برخی مواقع دیگر با استفاده از خنثی سازی، اکسیداسیون و شناورسازی نیز می توان فاضلاب را به کیفیت مطلوب رساند.
تصفیه بیولوژیکی فاضلاب بهداشتی
استفاده از روش بیولوژیکی در پکیج های تصفیه به یکی از دو شیوه هوازی و بی هوازی صورت می گیرد. روش هوازی که از اکسیژن محلول کمک گرفته می شود اما در شیوه بی هوازی بدون نیاز به اکسیژن های محلول، فرآیند از طریق میکرو ارگانیسم ها انجام می شود. کاربرد پکیج های پیش ساخته تصفیه فاضلاب بهداشتی در شرایطی است که امکان اتصال به فاضلاب مرکزی شهری وجود ندارد و نوع آلاینده های موجود در آنها نیز بسیار مضر می باشد. در این پکیج ها از روش هوازی لجن فعال با هوادهی گسترده استفاده می شود.
وزارت نیرو
وزارت نفت
جهاد کشاورزی
شرکت آب و فاضلاب